-
Pisarski Ludwik, ślusarz
Właściciel zakładu cynkowniczego. W r. 1877 przygotował nowe tablice do kolumny Ledóchowskiego w Podkamieniu.
-
Pisiewicz Tadeusz Eugeniusz (1903-1970), architekt
Architekt. Ojciec architekta Wacława Pisiewicza (1931-2000). Absolwent Wydziału Architektonicznego Politechniki Lwowskiej (1926/27). Pracownik Dyrekcji Lasów Państwowych we Lwowie. Autor m.in.: szkoła we Lwowie (1928-30); kościół Niepokalanego Serca NMP, ul. Krasickiego 20, Dubiecko (1934-56). W r. 1931 sporządził projekt remontu kościoła w Bołszowcach. Konkursy m.in.: na opracowanie typów mieszkań w domach o 4-ch kondygnacjach, przy zabudowaniu nowych dzielnic miasta (1930) - 2 x zakup drugi. Współprojektował wraz architektem Krzywobłockim kościół parafialny w Dubiecku. Członek Kolegium Sekretarzy Konkursowych (1936).
-
Pitnicki Witold, cieśla
W l. 1935-1936 wzniósł 12 domów drewnianych w Supraślu.
-
Placidi Francesco (ok. 1710/175-1782), architekt
Autor rysunku przedstawiającego widok kościoła trynitarzy w Teofilpolu.
-
Plenkiewicz Stefan, architekt
Stefan, architekt z Sambora. Zaprojektował kaplicę publiczną w Strzyłkach (parafia Stary Sambor; budowa 1927).
-
Plersch Johann Georg (ok. 1704—1774), rzeźbiarz
Rzeźbiarz warszawski. Z jego warsztatem Ryszard Mączyński wiąże (zapewne niesłusznie) dekorację ołtarza św. Wincentego w kolegiacie w Stanisławowie (lata czterdzieste w. XVIII).
-
Pletiuchin Emilian, budowniczy
W r. 1819 oprowadził remont cerkwi pw. Narodzenia NMP w Tadulinie.
-
Plichal Ryszard (Stanisław Ryszard) (ur. 1877)
Rzeźbiarz lwowski. Wykonał rzeźbę Chrystus Ukrzyżowany na fasadzie kościoła parafialnego w Kamionce Strumiłłowej (przed 1915; proj. Teodor Talowski, rzeźbę wykończył Franciszek Jaskowski, 1922) stanowiącą kopię odpowiedniego motywu z kościoła Św. Elżbiety we Lwowie (wyk. Piotr Wójtowicz).
-
Plichowski Jan, malarz
Malarz ze Stryja. W r. 1921, wraz z — Leopoldem Wincentym Buczkowskim ze Lwowa, wykonał malowidła we wnętrzu kościoła w Bolechowie.
-
Pliszczyński Walerian (1826-1898), architekt
Budowniczy powiatu hrubieszowskiego w l. 1860–1863. Pomocnik budowniczego guberni lubelskiej w l. 1864–1865.
-
Pluciński Tadeusz (1883-1951), inżynier, architekt
Studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu (1903-1911). Po studiach pracował w Petersburgu u M. Lalewicza. Wykonał samodzielnie projekty budynków mieszkalnych i fabrycznych pod Niżnym Nowgorodem (1914). Był profesorem architektury starożytnej na uniwersytecie w Niżnym Nowgorodzie, starszym asystentem katedry architektury starożytnej na Politechnice Warszawskiej, wykładowcą w Żeńskiej Szkole Architektonicznej im. S. Noakowskiego oraz w Państwowej Szkole Budownictwa w Warszawie. W l. 1931-1937 prowadził prace rekonstrukcyjne i remontowe przy kościele parafialnym w Hnieznie.
-
Płecki Paweł, kamieniarz
Właściciel zakładu kamieniarskiego w Warszawie.
-
Płotnikow Iwan Kapitonowicz, architekt
Architekt guberni grodzieńskiej. Przygotował plany budowy kościoła parafialnego w Mścibowie (1903, budowa od 1910).
-
Podczaszyński Jan (zm. ok. 1800)
Ojciec Karola Podczaszyńskiego, dziadek Bo¬lesława. Uczeń Wawrzyńca Gucewicza. Był nadwornym budowniczym Radziwiłłów w Zyrmunach W l. 1787 1788 wzniósł kościół w Żyrmunach. Prowadził przebudowę katedry w Mohylewie w l. 1782-1784 według projektu Wawrzyńca Gucewicza.
-
Podczaszyński Karol (1790-1860), architekt
Syn Jana, ojciec Bolsława. W r. 1813 wstąpił na Uniwersytet Wileński, na którego koszt w 1814 został wysłany do Cesarskiej Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu. W r. 1816 rozpoczął wykłady z architektury na Uniwersytecie Wileńskim. Po podrózy edukacyjnej do Francji Włoch powrócił do Wilna gdzie kontynuował wykłady na uniwersytecie, a równocześnie pełnił funkcję budowniczyego uniwersytetu oraz okręgu naukowego wileńskiego. Był autorem przebudów i modernizacji wielu budynków w Wilnie i okręgu wileńskim, m.in przebudowy katedry wileńskiej pod kierunkiem W. Gucewicza w l. 177-1778. rozbudował kościół w Żołudku (1853), wzniosł budynek gimnazjum w Świsłowczy (1827), rozbudował pałac Bułhaków w Dobrośni (od 1825).
-
Podhayski Tomasz SJ (1741-po 1778), rzeźbiarz
Zakonnik, rzeźbiarz. Wstąpił do zakonu Jezuitów 5.08.1769 w Grodnie, już jako rzeźbiarz. Wzniósł zapewne ołtarz Matki Boskiej w katedrze grodzieńskiej.
-
Podhorodecki Włodzimierz (1859-1923), architekt
Architekt lwowski, 1907-1908 przygotował plany restauracji kamienicy przy ul. Teatralnej 10, w r. 1908 zaprojektował kamienicę dla Edwarda Landaua. Wraz z Jakuba Bałabanem zaprojektował Pawilon architektury, Pawilon cukrowni w Tłumaczu na Powszechnej Wystawie Krajowej (1894). W r. 1903 zaprojektował neogotycki kościół Oleszycach.
-
Podleśny Andrzej, budowniczy
Budowniczy lwowski. Założyciel cechu murarskiego we Lwowie (1572). Wybudował kamienicą dla podsędka lwowskiego. Miał wybudować kościół na zamku w Haliczu na zamku czego ostatecznie nie wykonał.
-
Pohl Józef, budowniczy
Budowniczy wileński. Wizytował budowę kościoła Wizytek w Wilnie (1729).
-
Pohl Wilhelm, architekt
Architekt nadwornf i cejkwart zamku wileńskiego za Zygmunta III i Władysława IV. W r. 1612 kapituła wileńska zawarła z nim kontrakt o budowę kościoła, dachu i wieży katedry wileńskiej po pożarze z r. 1610. Był on odpowiedzialny za przelaniem dzwonów katedralnych. Uczestniczył w pracach przy ołtarzu kościoła parafialnego w Iwiu.
-
Pohoryles, inżynier
Inżynier lwowski. Zaprojektował halę targową w Jarosławiu, wzniesioną w l. 1913-1924.
-
Pokryszkin Piotr (1870-1921) architekt
Architekt rosyjski, członek akademii w Petersburgu. W r. 1913 opracował projekty przebudowy cerkwi sobornej w Połocku.
-
Pokutyński Filip (1829-1879), architekt
Architekt krakowski. Zaprojektował willę „w stylu szwajcarskim” na Zofiówce we Lwowie, obok kościoła Św. Zofii (1872) oraz zakład SS. Miłosierdzia w Rohatynie (1873). Uzupełnił projekt odbudowy ratusza w Stanisławowie autorstwa Atanazego Przybyłowskiego (realizacja 1871).
-
Polak Emeryk (Brat Emeryk z Naydorfu), OFMCap, architekt
Architekt zakonny, pochodzący z Węgier.
-
Polejowski Maciej (zm. po 1795), rzeźbiarz
Rzeźbiarz lwowski, brat Piotra i Jana, szwagier Antoniego Osińskiego i Macieja Millera. Był uczniem Jana Jerzego Pinsla. Brał udział w wykonaniu wyposażenia kościołów w Hodowicy (figury alegoryczne z ambony i aniołki; ok. 1758) i Nawarii (ołtarz gł. i ambona; ok. 1763-1768). Odegrał istotną rolę w przekształceniu katedry łacińskiej we Lwowie, którym kierował jego brat Piotr. 23 V 1766 zawarł umowę na wykonanie 4 wazonów na wieżę katedry, a 2 lata później otrzymał wynagrodzenie za 6 wazonów „na dwóch facjatach”. 30 VI 1766 zawarł umowę na wykonanie rzeźb do ołtarza gł. („osoby, anioły, dzieciuki, serafiny, kroksztyny, omamenta, obłoki, festony etc.”); wynagrodzenie otrzymywał w latach 1766-1767 oraz w r. 1770. W r. 1773 przejął zamówienie Jana Obrockiego na wykonanie figur Ewangelistów, przeznaczonych do ustawienia przy filarach międzynawowych w katedrze łacińskiej we Lwowie (ostatecznie i on nie wykonał zlecenia, które przejął Franciszek Olędzki). 21 VI 1773 przyjął zamówienie na wykonanie rzeźb w ołtarzach Św. Trójcy i Przemienienia Pańskiego, scedowane następnie na Jana Obrockiego. 6 IX 1775 otrzymał od lwowskich dominikanów wynagrodzenie „ad rationem roboty snycerskiej”, a 5 V 1776 skwitował kolejną wypłatę „na robotę kościelną snycerską” (prawdopodobnie chodziło o rzeźby z tamburu kościoła Bożego Ciała, co wskazuje na jego autorstwo przynajmniej części tego zespołu). Prawdopodobnie nadzorował wykonanie (lub brał bezpośredni udział w wykonaniu) figur żeńskich świętych na fasadzie kościoła. Po śmierci brata Piotra (1776), przejął jego funkcję konduktora budowy. Przypisuje się mu autorstwo figur z ambony kościoła w Horodence, rzeźby Sw. Dominik i Sw. Jacek Odrowąż z fasady kościoła Św. Marii Magdaleny we Lwowie (przed 1764?) oraz rzeźby z ołtarza w kaplicy Matki Boskiej w kościele Karmelitów w Sąsiadowicach. Wg Homunga wykonał ołtarz w transepcie kościoła Dominikanów we Lwowie, datowany na lata 1773-1775, który został przeniesiony do kościoła w Sichowie.
-
Polejowski Piotr (1734-1776), rzeźbiarz i architekt
Rzeźbiarz i architekt lwowski, brat Macieja i Jana, szwagier Antoniego Osińskiego i Macieja Millera. W młodości najpewniej związany z warsztatami Bernarda Meretyna i Jana Jerzego Pinsla. Od 1765 kierował pracami nad przekształceniem wnętrza katedry łacińskiej we Lwowie; zachowały się wiadomości, że zaprojektował tam 5 ołtarzy (w tym ołtarz gł., pod który kamień węgielny położono 7 V 1766), stalle kanonickie (wykonane w latach 1769-1770), zacheuszki (zrealizowane w r. 1773 przez Stanisława Stroińskiego) i tabernakulum (tron eucharystyczny) (1776; projekt zachowany). W r. 1766 wystawił dzwonnicę przy kościele w Nawarii. Ok. r. 1771 zaprojektował kościół w Malechowie. 14 III 1773 lwowscy dominikanie zobowiązali go jednostronnym kontraktem do „reparacji kopuły i kościoła i innej fabryki przez całe lato aż do jesieni”. 30 VIII 1775 otrzymał zlecenie na budowę schodów z parteru na piętro klasztoru Dominikanów we Lwowie oraz innych pomieszczeń. Jako konduktor budowy pracował dla dominikanów do śmierci, a jego obowiązki przejął Maciej Polejowski. 3 X 1773 otrzymał zapłatę od dominikanów w Podkamieniu za projekt „na chórki”, tj. balkony w narożnikach pomiędzy węgarami arkady tęczy a bocznymi ścianami prezbiterium. Przypisuje się mu projekt kościoła w Kozłowie [15:279], przebudowę kościołów w Bołszowcach i Kąkolnikach, budowę pałacu Mniszków w Krysowicach (lata siedemdziesiąte w. XVIII) oraz projekty ołtarzy gł. w kościele Dominikanów w Podkamieniu (budowany od 12 III 1764) i w Nawarii (ok. 1763-1766), a także zespołu ołtarzy w kościele w Buczaczu. Zapewne uczestniczył w realizacji „fabryk” Meretyna i Pinsla w Horodence i Hodowicy. Rzeźbiarskie oeuvre Piotra Polejowskiego jest bardzo trudne do ustalenia i stanowi przedmiot dyskusji.
-
Polikarpow Walery, architekt
Opracował plany budowy kościoła parafialnego w Brześciu Litewskim, wzniesionego w l. 1849-1856.
-
Polityński Karol Gustaw (ok. 1870-po 1944?), malarz
Malarz, twórca licznych malowideł ściennych i sztalugowych w kościołach Galicji (szczególnie często pracował dla dominikanów); przyjmował zlecenia na odnawianie dawnych malowideł. W kościele i klasztorze Dominikanów w Żółkwi wykonał polichromię wnętrza (1902-1903, wg projektu Edgara Kovatsa), zaprojektował dekorację malarską refektarza (1921; zrealizowana przez Antoniego Chmielewskiego i Józefa Smuczaka), namalował 6 neobarokowych nastaw ołtarzowych w kaplicach przy nawie gł. (1927). Gruntownie odnowił obraz Matka Boska z Dzieciątkiem datowany na pocz. w XVII (1903-1904) i wykonał jego kopię (1903), z nałożoną na nią drewnianą sukienką z r. 1784 z oryginalnego obrazu (obecnie w klasztorze Dominikanów w Warszawie na Służewie), namalował owalne obrazy Św. Tomasz z Akwinu i BI. Imelda (1927; obecnie w klasztorze Dominikanów w Lublinie), a także obraz ołtarzowy Św. Katarzyna Sieneńska (przed 1929). W kościele i klasztorze Dominikanów w Podkamieniu odczyścił freski Stanisława Stroińskiego w kościele (1903-1907) oraz wykonał malowidła w oratorium i w refektarzu klasztornym (1903-1905), a także malowidła ukazujące historię cudownego obrazu Matki Boskiej (w nawie kościoła; 1903-1911. W kościele Dominikanów w Tarnopolu przeprowadził konserwację polichromii wnętrza oraz wykonał malowidła o nieznanej tematyce w zakrystii, kruchcie pd. i kaplicy Matki Boskiej Bolesnej (1908-1910), namalował obrazy SŚ. Dominik, Jacek i Czesław oraz Św. Tomasz z Akwinu (1905—1906), obraz do ołtarza św. Katarzyny Sieneńskiej (ok. 1910), oraz uzupełnił stiukowe tło w ołtarzu Matki Boskiej Różańcowej (1910). W kościele Bożego Ciała i klasztorze Dominikanów we Lwowie w r. 1906 wykonał malowidła w sali na parterze w pn.-wsch. narożniku klasztoru, a rok później „przerabiał” obrazy w przyklasztornym „hospitium”. W maju 1908 rozpoczął prace malarskie przy figurach w tam burze kopuły. 8 VII 1910 rada konwentu Dominikanów zaakceptowała wy konany przez niego kosztorys na pomalowanie kaplic Potockich i Bł. Imeldy, wrazz niezbędnymi złoceniami. Zaprojektował neorokokową kratkę na balustradzie empory chóru muzycznego (wykonana 1910). 19 VIII1918 powierzono mu malowanie chóru zakonnego (oratorium), w czerwcu 1920 oczyszczał malowidła w kościele. 16 II 1924 rada konwentu zleciła mu wykonanie grobu Bożego. W kościele Dominikanów w Jezupolu pracował przy poli chromii (1910 i pocz. lat dwudziestych w. XX). Ponadto wykonał malowidła ścienne w kościołach: Benedyktynek we Lwowie (1906), parafialnych w Żółtańcach (1908) i Szczercu (1921), Św. Marii Magdaleny we Lwowie (1928; wg projektu Ludomiła Gyurkovicha). Wykonał projekt aranżacji tegoż prezbiterium (odnowienie dawnego ołtarza gł., dodanie różnych elementów dekoracyjnych), który realizował rzeźbiarz Franciszek Potoczny (1927; prace zostały wstrzymane przez Urząd Wojewódzki). Zaprojektował polichromię wnętrza kościoła w Przemyślanach (wykonana przez Mieczysława Iwanickiego ze Lwowa i Wrońskiego z Przemyślan, 1930); zbliżone malowidła znajdują się w kościele w Zazulach-Kozakach. Odnowił malowidła ścienne w kościele w Potoku Złotym (ok. 1911). Wykonał obraz Najśw. Serce Jezusa na zasuwę do ołtarza gł. w kościele w Pustomytach (ok. 1925).
-
Pol Wincenty (1807-1872), architekt-amator
Przygotował plany odbudowy zamku w Lesku (1839), w którym zamieszkał.
-
Połoński Żelisław, architekt
W r. 1878 na podstawie jego projektu rekonstruowano wnętrze Wielkiej Synagogi w Wiłkomierzu.
-
Połozow Aleksiej Władimirowicz (1820-1903), architekt
-
Połozow Aleksiej Władimirowicz (1820-1903), architekt
(1820-1903) carski architekt, od 25.05.1851 pracował jako technik etatowy w wydziale budowlanym wileńskiego samorządu prowincjonalnego, 13.07.1872 był młodszym inżynierem na tym samym wydziale, od 12.09.1885 do 1903 pełnił funkcję architekta prowincjonalnego w Wilnie. Architekt zaprojektował około 40 cerkwi i innych obiektów sakralnych w województwie wileńskim, brał czynny udział w renowacji różnych budynków Starego Miasta w Wilnie. Odnotowany w Białohrudzie (Kościół parafialny pw. Św. Michała Archanioła, w Gierwiatach (Kościół parafialny pw. Trójcy Św.), w Lipniszkach (Kościół parafialny pw. Św. Kazimierza), w Wilnie (Klojz Zawla, Bejt Midrasz Żołnierzy na Nowym Mieście, Wielki Bejt Midrasz na Śnipiszkach).
-
Ponczek Dmytro, cieśla
Jeden z z budowniczych cerkwi w Rzyczkach (1890), wspólnie z Hryhorijem Tełowecem i Ivanem Dacko.
-
Popiel Antoni (1865-1910), rzeźbiarz
Rzeźbiarz lwowski, brat Tadeusza. Autor rzeźb do ołtarzy w kościele Karmelitanek Bosych przy ul. Krzyżowej we Lwowie (1895), Św. Kazimierz i Sw. Kinga do ołtarza gł. w kościele Bernardynek we Lwowie (1898), Najśw. Serce Jezusa dla klasztoru SS. Najśw. Serca Jezusa we Lwowie (1900), Chrystus wśród dzieci w tympanonie fasady kaplicy Zakładu Wychowawczego Jezuitów w Chyrowie (1906). Domniemany autor rzeźby Św. Wincenty a Paulo, wykonanej w latach 1889-1890 i umieszczonej na fasadzie Domu Ubogich przy Szpitalu Św. Wincentego we Lwowie. Wykonał epitafium Leona ks. Sapiehy (1803-1878) i jego żony Jadwigi z hr. Zamoyskich (1806-1890) w katedrze łacińskiej we Lwowie. Zaprojektował tablicę pamiątkową Klementyny z Tańskich Hoffmanowej, wykonaną w zakładzie kamieniarskim Henryka Periera, w katedrze łacińskiej we Lwowie (odsłonięta 5 V 1899). W r. 1905 wykonał nowe antependium z przedstawieniem Modlitwy legata papieskiego przed obrazem w 1656 r. do ołtarza w kaplicy Matki Boskiej Pocieszenia przy kościele Jezuitów we Lwowie oraz zaprojektował korony do obrazu ołtarzowego w tejże kaplicy (zrealizowane przez złotnika Jana Wojtycha)
-
Popiel Jerzy Bronisław (1904-1952), rzeźbiarz
Rzeźbiarz związany ze Szkołą Przemysłu Drzewnego w Kołomyi, po II wojnie światowej uczył rzeźby i rysunku w szkołach artystycznych w Tarnowie. Wykonał płaskorzeźbę Chrystus w Ogrojcu (1936) z kościoła Benedyktynek we Lwowie (obecnie w klasztorze Benedyktynek w Krzeszowie). Autor 2 rzeźb (atrybuowane są mu 3 dalsze) do kościoła w miejscowości Święty Józef (1941-1943) .
-
Popiel Tadeusz (1863-1913), malarz
Brat Antoniego. Wykonał dioramę Golgota, służącą w czasie nabożeństw wielkanocnych w kościele Bernardynów we Lwowie (1896-1897; obecnie w klasztorze Bernardynów w Krakowie) oraz malowidła w kaplicy Matki Boskiej Pocieszenia przy kościele Jezuitów we Lwowie (1904—1905) i w kościele Reformatów przy ul. Janowskiej we Lwowie (1909-1910). W kościele Bernardynek we Lwowie odnowił malowidła ścienne Stanisława Stroińskiego oraz dodał 3 sceny własnego autorstwa (1898). Zaprojektował witraż Grzegorza z Sanoka przez kard. Zbigniewa Oleśnickiego w katedrze łacińskiej we Lwowie (1896) oraz płytę zamykającą wejście do krypty w kolegiacie w Żółkwi (1906).
-
Pöppelmann, architekt
Architekt drezdeński (?). Wg historyka sztuki Jana Antoniego Miączyńskiego (1906-1960), autor projektów pałacu Miączyńskich w Maciejowie, które znajdowały się w jego zbiorach w Warszawie do r. 1944. Żadne słowniki artystów nie notują takiej osoby działającej w okresie powstania pałacu (1796-1806).
-
Pöppelmann Carl Friedrich
-
Porębowicz Stefan (1904-1984), architekt
Architekt, w latach 1931-1940 starszy asystent i adiunkt w katedrze budownictwa utylitarnego Politechniki Lwowskiej, po II wojnie światowej prof. Politechniki Gdańskiej i Politechniki Warszawskiej. Wspólnie z Romanem Chrystowskim zaprojektował kościół Chrystusa Króla i klasztor Franciszkanów w Kozielnikach pod Lwowem.
-
Porta Antoni Piotr, architekt
Architekt eparchii połockiej. W l. 1833-1835 przygotował plany przebudowy gmachów pojezuickich w Połocku. W r. 1834 przebudował cerkiew unicką w Witebsku.
-
Potyra A., kamieniarz-rzeźbiarz
Właściciel zakładu kamieniarsko-rzeźbiarskiego w Monasterzyskach.
-
Poussier Józef, architekt
Architekt guberni wileńskiej. Prowadził przebudowę dworu Ogińskich w Zalasie, wg proj. Michała Szulca.
-
Prechner, stolarz
Właściciel warszawskiego zakładu stolarskiego.
-
Prechtl Józef (1737-1799), malarz zakonny
Austriacki malarz, zakonnik, Trynitarz, tworzył przede wszystkim dla kościołów i klasztorów swego macierzystego zakonu. Wykonał freski w kościele w Beresteczku i w Brahiłowie, kościele Bernardynów w Dubnie (lub Stanisław Stroiński), obrazy do kościoła Jezuitów w Łucku, a także dekoracje ścienne w pałacu Czackich w Boremelu.
-
Press Grzegorz, architekt
W r. 1924 przygotował dwa projekty rekonstrukcji starej łaźni z mykwą w Równem.
-
Pretoris E., architekt
W r. 1880 opracował projekty nowej cerkwi w Mianowcach.
-
Probst, sztukator
W l. 1790-1798 wykonał sztukaterie w pałacu Walewskich w Tuczynie.
-
Prokop Albin (1835-1916), architekt
Zaprojektował pawilon arcyksięcia Albrechta Habsburga na Powszechnej Wystawie Krajowej we Lwowie (1894).
-
Prokop Daniło, cieśla
W r. 1739 wybudował cerkiew w Turce.
-
Prokop Martyniuk, malarz
W r. 1892 wspólnie z Stepanem Tomasewyczem i Kornyło Ustianowiczem wykonał malowidła ścienne cerkwi w Butynach.
-
Prosiński L., inżynier
W r. 1928 na podstawie jego projektu powstała murowana synagoga w Szwekszniach.
-
Proskuriakow Aleksiej Semenowicz, architekt
Inżynier w Departamencie Budowlanym przy gubernialnym urzędzie w Kijowie, twórca projektu Synagogi Wielkiej w Równem (1849, projekt zmieniony)
-
Protsiw Iwan, malarz
W r. 1998 wykonał polichromii w cerkwi pw. Zmartwychwstania Pańskiego w Złoczowie.
-
Prozorow Michaił (1860-1914), architekt
Architekt rosyjski czynny w Wilnie. Uczył się w Instytucie Cywilnej Inżynierii w Petersburgu. W r. 1890 otrzymał nominację na naczelnego architekta prawosławnej eparchii wileńskiej i litewskiej. Zaprojektował ponad 50 budynków na terenie Wilna.
-
Pruszyńska Aniela, malarka
Autorka obrazów Sw. Alfons Rodriguez (1928) w ołtarzu gł. i Św. Walenty (1928?) w ołtarzu bocznym kościoła w Pieniakach.
-
Pruszyński Andrzej (1836-1895), rzeźbiarz
Uczeń Jakuba Tatarkiewicza, absolwent Szkoły Sztyk Pięknych w Warszawie oraz rzymskiej Akademii Św. Łukasza. W l. 1867-1875 prowadził z Leonardem Marconim pracownię rzeźbiarską.
-
Pruszyński Cyprian, malarz
Malarz, jego obrazy znajdowały się w kościele w Niemowiczach.
-
Pryliński Tomasz (1847-1895), architekt
Architekt krakowski. W latach 1862–1866 studiował w Monachium; politechniką w Zurychu ukończył w r. 1869. Kształcił się w Belgii na inżyniera rolniczego. W r. 1872 osiadł na stałe w Krakowie. W r. 1873 z ramienia Banku Galicyjskiego zajmował się parcelacją.W latach 1889-1890 pod jego kierunkiem przeprowadzono restaurację kościoła w Nowym Mieście, polegającą na jego gruntownej regotycyzacji. Być może zaprojektował także ołtarze do tegoż kościoła, zrealizowane w latach ok. 1906-1907.
-
Pryszczyński Franciszek, sztukator
Sztuator wileński. W l. 1750-1755 pracował wraz z Johannem Kiernerem, Jan Nieziemskowskim, Frantz Joseph Steinbuchlem przy wznoszeniu 13 murowanych ołtarzy w kościele Jezuitów pw. Św. Kazimierza w Wilnie.
-
Przedwojewski Wojciech (1877-1967), rzeźbiarz
Rzeźbiarz i medalier. Uczył się w Państwowej Szkole Przemysłowej we Lwowie, gdzie pod kierunkiem Piotra Harasimowicza. W r. 1901 roku wyjechał do Wiednia, wstąpił do Kunstgewerbeschule, gdzie uczył się pod kierunkiem H. Bitterlicha (rzeźba) i J. Breitnera (medalierstwo).W 1907 roku Przedwojewski powrócił do Lwowa, gdzie od razu otrzymał zlecenie na wykonanie rzeźb figuralnych (m.in. kowala i cieśli) oraz dekoracyjno-ornamentalnych dla gmachu Izby Handlowej przy ul. Akademickiej. W następnym roku został asystentem Państwowej Szkoły Przemysłowej w dziale rzeźby dekoracyjnej. W l.1910-1918 pełnił obowiązki kierownika szkoły przemysłu drzewnego w Jaworowie. Od 1918 roku mieszkał w Stanisławowie, gdzie w latach 1918-1920 pracował w Szkole Przemysłowej, a w l. 1920-1938 w Wyższej Szkole Realnej. W r. 1945 roku opuścił Stanisławów i przeniósł się do Rzeszowa, gdzie był współorganizatorem i pierwszym dyrektorem Państwowego Ośrodka Kultury Plastycznej.
-
Przybyłowski Kazimierz, architekt
Ok. r. 1923 prowadził remont kościoła w Horodyszczu.
-
Przychylny Ambroży (właśc. Vaberene (Ambrosius) Nutclauss) (zm. 1641), budowniczy
Budowniczy lwowski, przełożony cechu murarzy. Ur. w dolinie Valtellina na granicy Lombardii i Szwajcarii, odnotowany jako towarzysz murarski w warsztacie Piotra Barbona w r. 1588. Prawo miejskie Lwowa przyjął w r. 1592 i wówczas zyskał polski przemianek „Przychylny”. W r. 1598 objął po Pawle Rzymianinie (wraz z Wojciechem Kapinosem st.) „fabrykę” cerkwi Wołoskiej. W r. 1608 był jednym z konsultantów komisji królewskiej określającej kształty i rozmiary działki pod budowę kościoła Jezuitów we Lwowie. Przypuszczalnie od r. 1610 (data śmierci Pawła Włocha zw. Szczęśliwy) prowadził budowę kolegiaty w Żółkwi (1610-1618, konsekracja 1623), być może razem z Pawłem Rzymianinem. W r. 1610 prowadził zaciąg czeladzi w związku z przewidywanymi pracami w Żółkwi. Ok. tego czasu mógł uczestniczyć we wznoszeniu baszty obronnej w ciągu murów miejskich, datowanej na 1. ćw. w XVII, późniejszej dzwonnicy kolegiaty w Żółkwi. Był zaangażowany przy wznoszeniu kościoła Bernardynów we Lwowie, gdzie początkowo był określany jako „architectus secundus”, a po śmierci Pawła Rzymianina został głównym budowniczym świątyni. W r. 1621, wraz z żoną Zuzanną Brzeską, sporządził zapis fundacyjny, w którym przeznaczył połowę czynszów z kamienicy przy ul. Zarwańskiej oraz dobra ruchome i gotówkę „na budowniczego kościoła i szpitala Św. Łazarza” we Lwowie. Ze źródeł wynika, że od początku budowy w r. 1634 znaczną część prac wykonywał sam, wraz ze swym warsztatem. W r. 1634 został określony jako „budowniczy kościoła i szpitala św. Łazarza”, co potwierdzają rachunki wypłat (1634—1639). W r. 1640 powierzył prowadzenie robót przy kompleksie Św. Łazarza Marcinowi Godnemu. Zapewne twórca Synagogi Przedmiejskiej we Lwowie (1632).
-
Pszorn Zygmunt, budowniczy
Budowniczy lwowski. W r. 1905 przygotował niezrealizowany projekt dobudowy ramion transeptu do kościoła w Rozdole, W r. 1908 odkupił od spółki Emila Wekluga i Walerego Szulmana zlecenie rozbiórki kościoła Św. Ducha w Kamionce Strumiłłowej, budowy nowego kościoła i rozbudowy plebanii, którego nie zrealizował wskutek sprzeciwu komitetu parafialnego.
-
Ptaszkowski Jan OFMRef. (ok. 1692-1761), malarz
Zakonnik, malarz. Do zakonu wstąpił 11.04.1712 w Sandomierzu. Przed r. 1739 wykonał obrazy ołtarzowe do kościoła Reformatów w Rawie Ruskiej.
-
Puecker Krzysztof (1662-1735) rzeźbiarz
Rzeźbiarz pochodzący z Królewca, działający na Warmii, w Reszlu. Uuczył się i praktykował w warsztacie Jana Krzysztofa Döbla w Królewcu. Przypisuje się mu cztery ołtarze w kościele jezuitów w Grodnie (1707-1709).
-
Puring Aleksander (zm. 1925), architekt
Architekt eparchii zamojsko-lubelskiej. Absolwent politechniki w Rydze. Według jego projektu zbudowano w r. 1909 cerkiew w Grodysławicach.
-
Pusz Jan (zm. ok. 1764), rzeźbiarz
Rzeźbiarz z Annopola, działał na Wołyniu. W r. 1775 wykonał kamienną rzeźbę Matki Boskiej przed kościołem misjonarzy w Zasławiu. Po r. 1753 wykonał dwa ołtarze do kościoła Bernardynów w Zasławiu. W zasławiu na zlecenie Sanguszków miał wykonać sztukaterie w tamtejszym pałacu. W Annopolu pracował na zlecenie Jabłonowskich przy dekoracji ich pałacu.
-
Puttini Carlo, architekt
Architekt włoski, brat Pietra, z którym w r. 1690 brał udział przy budowie kościoła kamedułów w Pożajściu.
-
Puttini Pietro, architekt
Architekt włoski. W roku 1690 dokończył budowę stawianego eremu kamedułów w Pożajściu. Był architektem Krzysztofa Zygmunta Paca. Ponadto Pietro Puttini w Kownie zaprojektował dwie kaplice kopułowe przy świątyni Dominikanów (1682-1690) oraz kościół pw. Świętego Krzyża (1685-1700, przebudowany w XVIII w.). Zajmował się także przebudową pałacu Krzysztofa Zygmunta Paca w Jeznie.
-
Putz Adolf, rzeźbiarz
Rzeźbiarz lwowski. W l. 1897-1898 wykonał bogatą dekoracje plastyczną willi Emila Dunikowskiego (późniejszego gmachu Ukraińskiego Muzeum Narodowego).
-
Pyłyporak Hryń, cieśla
W r. 1882 prowadził budowę cerkwi w Dołżkach.
-
Quarenghi Giacomo (1744-1817), architekt
Włoski architekt. Przygotował projekt klasztor przy cerkiew pw. Objawienia Pańskiego w Połocku, murowany w l. 1782-1785.
-
Rabczyński Wacław (1902-1969), ks, architekt-amator.
Proboszcz parafii w Wasilkowie. Budowniczy tamtejszych kościołów.
-
Rachetti Wincenty (ok. 1700-1755), architekt i budowniczy
Architekt i bidowniczy włoskiego pochodzenia, urodzony w Warszawie. Aktywny był na terenie Mazowsza, Podlasia oraz Grodzieńszczyzny. Jego działalność wiązana jest z budowami kościołów, klasztorów i pałaców w Warszawie, Siemiatyczach, Turnie, Białej, Sławacinku, Leśnej, ̧Łomży, Ostrołęce, Drohiczynie, Lublinie, Wysokim Litewskim i Grodnie. Swoją praktykę budowlaną rozpoczął przed r. 1720. Doświadczenie murarsko-budowlane zdobywał w „fabrykach” Baya, który wprowadził go do Środowiska włoskich architektów i budowniczych.
-
Raczyński Wincenty Witold, architekt
W r. 1923 przygotował projekt odbudowy kościoła w Suchowoli.
-
Radavičiūtė Brigita, architekt
Litewska architekt. W r. 1990 przygotowała projekty odbudowy Kalwarii Wileńskiej.
-
Radziminowski Michał SJ, budowniczy
W l. 1754-1770 prowadził budowę kościoła jezuickiego we Włodzimierzu Wołyńskim z fundacji Ignacego Sadowskiego.
-
Radziwiłł Karol Stanisław „Panie Kochanku” (1734 -790), architekt-amator
Polski magnat, architekt-amator. W r. 1784 wzniesiono wg jego projektu i Leona Lutnickiego budynek zw. „Altana” w założeniu rezydencjonalno-ogrodowym Alba (Nieśwież).
-
Radziwiłłowa z Pociejów Karolina, projektanta ogrodów
Przypisuje się jej lub Franciszce Teofili z Radziwiłów Sołtanowej projekt parku w Zdzięciole w końcu w. XVIII.
-
Rafałowicz Sulejman, rzeźbiarz
Imam z Iwia. W l. 80. w. XX wykonał mihury na froncie baldachimu i zaplecku minbaru w meczecie w Sorokach Tatarach.
-
Rajter Tadeusz, inżynier
Inżynier z Worochty. Wykonał projekt rozbudowy kaplicy w Tatarowie (1939) oraz projekt kaplicy w Woronience koło Worochty.
-
Rak Iwan, cieśla
W r. 1832 wspólnie z cieślą Wasylem Tymczakiem wzniósł cerkiew w Liskowatem.
-
Rakowska Kamila z Jaruntowskich, architekt amator
Zaprojektowała ogród w Starej Wsi według własnego projektu.
-
Ramdżius Vysolius, inżynier
Na rysunku jego autorstwa został utrwalony nieistniejący klojz na Szulhofie w Pługininach.
-
Ranwid Atanazy, budowniczy
Wileński budowniczy gubernialny. W r. 1847 zatwierdzono wykonane przez niego projekty nowego kościoła w Sołach.
-
Rapponett, architekt
Po r. 1841 zaprojektował tzw. Pawilon Flory w parku w Zofjówce koło Humania.
-
Rascheka Joseph, budowniczy
Być może brał udział w przeprowadzonej w r. 1837 gruntownej restauracji kościoła w Nadwornej, uszkodzonego podczas pożaru miasta w r. 1823. Zaprojektował i w r. 1837 wybudował plebanię wraz z budynkiem gospodarczym w sadzie na pd. od tegoż kościoła.
-
Rastrelli Bartolomeo Francesco (1700-1771), architekt
Architekt pochodzenia włoskiego, tworzący na terenie Rosji carskiej, zaprojektował m.in. Pałac Zimowy w Petersburgu, pałac w Rundāle oraz przebudowę Pałacu Katarzyny w Carskim Siole. Autor Pałacu Maryńskiego w Kijowie (1745-1752, odbudowanego po pożarze w latach 1868-1870 (według planu Karola Majewskiego). Jego kopią jest wzniesiony przed r. 1780, przebudowany w 2. poł. w. XIX i w r. 1906 pałac w Przyłuce Starej.
-
Rasturkhanov Konstantin, architekt
Uczeń Carskiej Akademii Sztuk Pięknych w l. 1839-1842. Ukończył budowę Synagogi Wielkiej w Beresteczku, po r. 1885.
-
Rausz Władysław (ur. 1858), architekt
Absolwent Politechniki w Wiedniu. Po powrocie do Krakowa współpracował z T. Stryjeńskim. Zaprojektował willę Prof. Emila Dunikowskiego we Lwowie, wzniesiona w l. 1897-1898.
-
Rawski Wincenty I (1810-1870), architekt
Ojciec Wincentego II, dziadek Wincentego III Witolda. W latach 1838-1840 pełnił funkcję podmajstra przy odnowieniu kościoła Bożego Ciała we Lwowie; 13 IX 1839 odebrał należność dla podmajstrów za wybielenie wnętrza kościoła, a od początku października do końca listopada nadzorował wykonanie schodów na dzwonnicę w baszcie Rymarskiej i wymianę jej pokrycia dachowego. W latach 1858-1870 pracował dla zakładu SS. Najśw. Serca Jezusa we Lwowie, dla którego przygotował m.in. projekty kaplicy Najśw. Serc Jezusa i Marii (1860-1864) i rozbudowy budynku klasztornego. 25 VII 1861 podpisał kolejny kontrakt z lwowskimi dominikanami na wymianę tynków na wszystkich elewacjach kościoła Bożego Ciała, przygotowanie wazonów i rzeźb do polakierowania oraz naprawę schodów przed wejściem. 21 III 1865 zawarł umowę na wystawienie dzwonnicy przy kościele Bożego Ciała we Lwowie, wg projektu Ernsta Hranatscha, Antoniego Mosera i Józefa Braunseissa; budowę ukończono przed 21 X 1865. W r. 1869 przedłożył nieprzyjęty kosztorys remontu kościoła Św. Jana Chrzciciela we Lwowie.
-
Rawski Wincenty II (1867-1927), architekt
Syn Wincentego I, stryj Wincentego III Witolda). W r. 1899 prowadził niesprecyzowane prace murarskie w oratorium klasztoru Dominikanów we Lwowie. Zdobywca wyróżnienia za projekt „Wiara II” w pierwszym konkursie na projekt kościoła Św. Elżbiety we Lwowie (1903). W konkursie tym przedstawił również projekt „Wiara I”. W 1919, wraz z Michałem Łużeckim, przygotował szkicowe propozycje projektu kościoła Misjonarzy przy ul. Dwernickiego we Lwowie.
-
Rawski Wincenty III Witold (1893-1962), architekt
Architekt i konserwator zabytków (wnuk Wincentego I, bratanek Wincentego II). W latach dwudziestych prowadził prace konserwatorskie i dekoracyjne przy kościele w Felsztyniew ramach których wykonał projekty: wieżyczki na sygnaturkę, odbudowy dzwonnicy oraz nowego wyposażenia: ołtarza gł., ołtarzy przytęczowych (jeden z nich obecnie w kaplicy publicznej w Słońsku, drugi w kościele w Wołoszczy), ambony, chrzcielnicy, a także malowideł w prezbiterium. W latach 1921-1930 przygotował projekty remontu kościoła parafialnego Samborze, m.in. niezachowanej polichromii, zrealizowanej z udziałem Jana Kazimierza Smuczaka. W r. 1922 wykonał projekt kościoła w Petlikowcach Starych lub w Petlikowcach Nowych, w r. 1923 - projekt wieżyczki na sygnaturkę dla kościoła w Zborowie, niezrealizowany projekt hełmu wieży kościoła w Jaworowie i urządzenia w jej przyziemiu bogato zdobionej kaplicy, a także poprawił projekt inż. Głaczyńskiego na kościół w Suchowoli (realizacja 1923-1925). Ok. r. 1925 zaprojektował (wspólnie z Zygmuntem Pałką) kaplicę w Krywotułach Starych (Woli Polskiej), w parafii Otynia (budowa 1926-1930/1931). W latach 1933-1935 brał udział w pracach konserwatorskich w kolegiacie w Stanisławowie, którymi kierował Wawrzyniec Dayczak, m.in. wykonał projekt polichromii. W r. 1933 zaprojektował polichromię w kościele w Rudkach, zrealizowaną z udziałem Jana Kazimierza Smuczaka ok. r. 1938. Zaprojektował aranżację kaplicy Najśw. Serca Jezusa przy kościele Św. Elżbiety we Lwowie (1933-1937) i żyrandole dla tejże świątyni (1937). Był autorem projektu przebudowy rozmównicy i furty klasztoru Karmelitów Trzewiczkowych we Lwowie, przeprowadzonej w r. 1939 przez firmę Karola Frohnera pod nadzorem Karola Turkowskiego. W 1939 wykonał niezrealizowane projekty nowego kościoła na Kleparowie (miał zastąpić świątynię wybudowaną w r. 1904) i na Bogdanówce. Przed wybuchem II wojny światowej przygotował wstępne szkice rozbudowy kościoła przy domu rekolekcyjnym Jezuitów przy ul. Dunin-Borkowskich we Lwowie.
-
Rciej Buhaj Maciej, cieśla
Budowniczy cerkwi w Brzegach Dolnych wzniesionej w r. 1844 z fundacji księdza Dniestrzańskiego.
-
Redler Johann Chrysostomus
Rzeźbiarz, urodzony prawdopodobnie na Śląsku lub na południu Niemiec, jeden z najważniejszych przedstawicieli warszawskiej rzeźby rokokowej. Tworzył przede wszystkim rzeźby o tematyce mitologicznej i alegorycznej. Działał głównie w Warszawie i na Podlasiu. Wykonał rzeźby do pałacu w Wołczynie, pałacu Tykocinie, kościoła w Tykocinie oraz pomnik Czarneckiego na tykocińskim rynku.
-
Reicher Jan, malarz
W r. 1889 wymalował kościół w Biłce Szlacheckiej.
-
Reichert-Toth Janina (1895-1986), rzeźbiarka
W l. 1925-1926 wykonała drewnianą grupę rzeźbiarską do nowego ołtarza gł. w kościele Św. Marii Magdaleny we Lwowie, zaprojektowanego przez Witolda Minkiewicza, w r. 1933 pomnik upamiętniający poległych z 51. Pułku Piechoty w Brzeżanach oraz rzeźby do ołtarza gł. w kościele parafialnym w Tarnopolu (z pomocą M. Nazarko, rzeźbiarza z Toustoługa). W r. 1933 podpisała umowę na wykonanie płaskorzeźb na fasadzie kościoła Matki Boskiej Ostrobramskiej we Lwowie (ukończone w r. 1934). Autorka figur w ołtarzu gł. kościoła Św. Flżbiety we Lwowie (1934). Miała również wykonać pomnik bpa Władysława Bandurskiego, który planowano ustawić przed kościołem Bernardynek we Lwowie (do odsłonięcia figury nie doszło z powodu wybuchu II wojny światowej).
-
Rejchan Alojzy (1807-1860), malarz
Ok. r. 1838 (?) zamówiono u niego oraz u Marcina Jabłońskiego i Kazimierza Rodeckiego 10 obrazów ołtarzowych do kościoła parafialnego w Stryju (nie wiadomo czy zamówienie zostało zrealizowane). Autor obrazu Serce Matki Boskiej w ołtarzu w kościele Św. Mikołaja we Lwowie, wykonanego najpewniej pomiędzy latami 1837-1848 oraz obrazów do trzech ołtarzy ustawionych w r. 1840 w kościele Oczyszczenia Najśw. Panny Marii we Lwowie, w tym sceny Ofiarowanie w świątyni z r. 1843, Namalował obrazy do ołtarzy św. Franciszka Ksawerego i św. Ignacego Loyoli w kościele Jezuitów, umieszczone na miejscu starych w r. 1843. Wykonał portret abpa Franciszka de Paula Pistka, datowany na ok. r. 1846, w lwowskim klasztorze Dominikanów (obecnie w klasztorze Dominikanów w Krakowie). W 2. ćw. XIX w. namalował obraz Św. Antoni Padewski, umieszczony na mensie ołtarza w kaplicy Matki Boskiej w katedrze łacińskiej we Lwowie. W r. 1852 odnowił cudowny obraz Matki Boskiej Śnieżnej w kościele Kapucynów w Kutkorzu.
-
Rejchan Stanisław (?), malarz
W r. 1899 namalował obraz Sw. Rodzina do kaplicy w Brzuchowicach.
-
Resler (Rezler) Tomasz, architekt
Notowany we Lwowie od 1742. W r. 1748 zawarł kontrakt na budowę kościoła Augustianów w Radziechowie, wzniesionego w latach 1748-1752.