Artyści

Wels Aleksander (1902-1977), malarz

Malarz białostocki. Wspólnie z Józefem Łotowskim wykonał polichromię kościoła pw. śś. Jana Chrzciciela i Szczepana Męczennika w Choroszczy (l. 70. w. XX).

Wenzl, architekt

Po r. 1885 zbudował pałac w Stolinie na zlecenie Marii Doroty de Castellane, żony Antoniego Radziwiłła.

Werchowycz, cieśla

Cieśla ze Starego Dzikowa. W r. 1842 zbudował cerkiew pw. św. Dymitra Męczennika w Cewkowie.

Werhowlak Wasyl, cieśla

W r. 1936 zmontował w Wróblowicach XVIII-wieczną cerkiew przeniesioną z Wiciowa.

Wesołowski Józef (zm. 1935/1936), budowniczy

Budowniczy z Brzozdowiec. Prowadził budowę kościoła w Wicyniu (1926-1927; w imieniu Wawrzyńca Dayczaka, projektanta i formalnego kierownika budowy), rozbudowę kościoła w Wyżnianach (1927-1929; wg projektu i pod nadzorem Bronisława Wiktora), budowę kaplic w Boryniczach (1934; wg projektu Heleny Mycielskiej) i Wybranówce (1934-1935) oraz kościoła w Kurowicach (1934-1935; wg projektu Stefana Bogdanowicza). W maju r. 1929 przystąpił do wykonywania sklepień i wy lewki w kościele w Wołkowie. W r. 1930 wykonał liczne prace dla kościoła Misjonarzy w Milatynie Nowym: m.in. nowe sklepienie nad pn. ramieniem transeptu, drzwi w bocznych wejściach od frontu; zakonserwował i częściowo wymienił kamieniarkę oraz pokrył gzymsy na fasadzie ocynkowaną blachą żelazną.

Weyr Rudolf (1874-1914), rzeźbiarz

Rzeźbiarz wiedeński, absolwent tamtejszej Akademii Sztuk Pięknych, uczeń Franza Bauera. Następnie studiował architekturę. Specjalizował się w dekoracjach rzeźbiarskich budowli, zaprojektował wiele elewacji kamienic w Wiedniu. Wykonał modele rzeźb zdobiących kasyno Narodowe we Lwowie, które w l. 1897-1898 wykonali wspólnie z Theodor Friedl i Völkel Reinhold.

Weyssenhoff Henryk (1859-1922), malarz

Malarz, rzeźbiarz i grafik. Początkowo uczył się w Klasie Rysunkowej Wojciecha Gersona w Warszawie. Ukończył Akademię Sztuk Pięknych w Petersburgu. Edukację kontynuował w Monachium i Paryżu. Uwiecznił na sowich obrazach dwór rodzinny Weyssenhoffów w Rusakowiczach, gdzie miał własną pracownię malarską.

Wieczorek Antoni Hipolit (1844-1906), fabrykant

Właściciel Fabryki wyrobów żeliwnych w Białymstoku. W fabryce w Krzywej produkowano m.in metalowe odley stosowane przy wykańczaniu budynków, żeliwne, krzyże, nagrobki i ogrodzenia.

Wieczorek Erwin Makary (1897-1962), architekt, urbanista, malarz

Architekt, mąż Ireny z Obmińskich. Absolwent Wydziału Architektonicznego Politechniki Lwowskiej (1924/25). Starszy asystent w Katedrze Budownictwa Ogólnego Wydziału Architektonicznego Politechniki Lwowskiej (1927). Architekt miejski w Częstochowie (1928(?)-39). Wykładowca budownictwa utylitarnego w Polskiej Szkole Architektury przy uniwersytecie w Liverpoolu. Wyższy urzędnik w Ministerstwie Pracy Rządu Rzeczypospolitej Polskiej w Londynie (1945). Od 1946 w Brazylii. Dyrektor (?) w firmie Constructora Forma w Sao Paolo. Autor projektu rozbudowy kościoła w Tuligłowach (1927-1930). Wraz z żoną opracował projekt konkursowy na kościół Chrystusa Króla w Stanisławowie (1925; II nagroda, niezrealizowany) oraz projekt przebudowy kościoła w Śniatynie, wykonanej w latach 1926-1936.

Wierchowlak Wasyl, cieśla

W r. 1856 zbudował cerkiew pw. św. Jana Chrzciciela w Wiciowie.

Wierzbicki Grzegorz, gospodarz, budowniczy-amator

Prowadził budowę kaplicy pw. Św. Rafała Archanioła w Tumierzu (1910).

Wierzbicki Ludwik (1834-1912), architekt, inżynier

Inżynier, budowniczy i dyrektor kolei żelaznych. Studiował na Akademii Sztuk Pięknych w Wiedniu i tamtejszej Politechnice. We Wiedniu zetknął się z Julianem Zachariewiczem. Zaprojektował budynek Kasyna Miejskiego we Lwowie, zbudowany w l. 1874-1876. W r. 1860 rozpoczął pracę na kolei galicyjskiej Karola Ludwika. Przygotował plany nowego lwowskiego dworca (1901-1904), którego budowę osobiście nadzorował. Zaprojektował gmach kasyna miejskiego, które zostało zbudowane w latach 1874-1876. Przygotował projekty budynku Towarzystwa Pomocy Naukowej we Lwowie.

Wiktor Bronisław (1886-1961), architekt i malarz

Architekt i malarz lwowski, główny przedstawiciel tzw. stylu wschodniomałopolskiego, propagowanego przez konserwatora lwowskiego Józefa Piotrowskiego. Autor projektu kaplicy w Czamuszowicach (wspólnie z Witoldem Bladą; 1922, budowa 1923-1926) oraz kościołów w Przedrzymichach Małych (1924), Wołkowie k. Lwowa (budowa 1924—1929, wg zmodyfikowanego projektu z r. 1923, który uzyskał II nagrodę w konkursie na kościół w Rudniku nad Sanem), Radochoócach (1931) i Porchowej (budowa 1925-1929). W r. 1927 pracował nad projektem nowego kościoła w Bohorodyczynie. Wykonał projekty przebudów (m.in. odbudów po zniszczeniach w czasie I wojny światowej) istniejących kościołów parafialnych w Horodyszczu (1921-1922) i Starej Soli (wraz z Mieczysławem Koczurem; realizacja 1922-1928). Od r. 1923 kierował (wg własnego projektu) restauracją kościoła Św. Mikołaja we Lwowie, przebudowując dotychczasową zakrystię na kaplicę Św. Teresy i wznosząc nowy, piętrowy aneks zakrystyjny, a po r. 1927 zaprojektował alabastrową balustradę komunijną, wykonaną w „Fabryce Wyrobów Alabastrowych” ks. Czartoryskich w Żurawnie. Opracował pierwszy projekt rozbudowy kościoła w Wyżnianach, na podst. dokumentacji Witolda Blady (1925; niezrealizowany). W tym samym roku projekt ten skompilowano z projektem Teodora Talowskiego z r. 1905 - ta wersja także nie została zrealizowana. Kościół w Wyżnianach rozbudowano wg kolejnego projektu Wiktora (budowa 1927-1929, prowadzona przez Józefa Wesołowskiego). Wiktor zaprojektował także ołtarz gł. do tego kościoła (wyk.Jan Wojtowicz, 1930; obraz w polu środkowym: Antoni (?) Manastyrski). W r. 1927 prowadził konserwację kościoła parafialnego w Olesku; wykonano wówczas nowe nakrycie przybudówek, nowy hełm na wieży, obecny szczyt w fasadzie, przerobiono fronton kruchty, przekuto częściowo kamienny fryz na korpusie i prezbiterium, wymieniono sygnaturkę oraz wzniesiono nowe murowane ogrodzenie, a w latach 1929-1934 odnowiono ołtarze, ambonę i organy. Być może miał udział w odnowieniu kościoła w Kaczanówce (1927). Zaprojektował i prowadził rozbudowę kościoła parafialnego w Gródku Jagiellońskim (1939-1944), łącznie z projektami elementów żelaznych (1943), organów i ołtarzy bocznych (1943), dwóch wariantów projektu ambony, projektem ławek oraz ustawienia przed kościołem figury Matki Boskiej z dawnej fasady (1944). Projektował nowe elementy budowli zabytkowych: wieżyczkę na sygnaturkę kościoła w Podhajcach (realizacja ok. 1927), podwyższenie wieży i nowy hełm kościoła Św. Anny we Lwowie (1927) oraz elementy małej architektury i wyposażenia wnętrz. Zaprojektował tablicę dedykowaną pamięci Romualda Traugutta, umieszczoną 28 IX 1924 na dzwonnicy kościoła Bernardynów we Lwowie. W r. 1926 podjął się zaprojektowania i wykonania nowych schodów, posadzki, poręczy i żyrandoli do kościoła Jezuitów we Lwowie. Przyjmował zlecenia przeróbek cudzych projektów: w r. 1924 miał „przekomponować” projekt kaplicy w Ciemierzyńcach autorstwa Władysława Hertmana, a w r. 1942 wykonał szkic „modyfikacji projektu” kościoła Św. Wincentego a Paulo (niezrealizowany), a także prac o charakterze technicznym: przygotował kosztorys remontu kościoła w Zborowie po zniszczeniach I wojny światowej (1922) oraz niezrealizowany projekt ogrodzenia cmentarza przy klasztorze Bernardynów w Brzeżanach, 1926.

Wilk, ogrodnik

W r. 1914 założył ogród w Kniażem.

Wilkoński Zygmunt, ogrodnik

Ok r. 1900 przekształcił park w Podbereziu dla Wandy Grocholskiej.

Winiarz Ignacy, budowniczy

Koncesjonowany budowniczy miejski we Lwowie. W r. 1876 podpisał umowę na wykonanie chóru muzycznego ze schodami w kościele Św. Zofii we Lwowie. Rok później otrzymał wynagrodzenie za wykonanie dębowej balustrady do prezbiterium świątyni, a w r. 1878 za wystawienie w kościele ołtarza gł. W latach siedemdziesiątych w. XIX pod jego kierownictwem odrestaurowano z zewnątrz i wewnątrz kościół Św. Kazimierza we Lwowie, odbudowano chór, odmalowano ołtarze i ściany. Wraz z Kasprem Julianem Draniewiczem był autorem dekoracji sztukatorskich kamienic przy ul. Sapiehy (obecnie S. Bandery) 59 i 61 (1906) oraz przy ul. Gródeckiej 45 (190).

Winkler Josef von, inżynier

„Genie Ingenieur”. Autor przebudowy klasztoru Augustianów w Załoźcach na zakład SS. Miłosierdzia (szarytek) (po 1801).

Winterhalter Klemens, rzeźbiarz i sztukator

Sztukator, autor stiukowych ołtarzy w kościołach w Dereczynie i Słonimiu.

Winterowski Leonard (1875-1927), malarz

Malarz lwowski. Twórca licznych malowideł ściennych i sztalugowych w kościołach archidiecezji lwowskiej. W kaplicy w Worochcie, z pomocą Alfonsa Bieniasza wykonał malowidła ścienne, obrazy ołtarzowe i zaprojektował witraże (1906), przemalował i uzupełnił polichromię kościoła w Dunajowie (1909), pomalował wnętrze kościoła w Starym Samborze (1913). Autor obrazów: Faryzeusz i celnik oraz Grosz wdowi do kościoła w Rodatyczach (ok. 1899), Serce Jezusa adorowane przez św. Franciszka Ksawerego, św. Alojzego Gonzagę i bł. Andrzeja Bobolę do ołtarza bocznego kościoła Jezuitów w Kołomyi (1907), Ostatnia Wieczerza do refektarza, Najśw. Serce Jezusa do ołtarza gł. w kaplicy oraz stacje Drogi Krzyżowej w domu rekolekcyjnym ks. Jezuitów przy ul. Dunin-Borkowskich we Lwowie (1908), Matka Boska Różańcowa do ołtarza gł. kościoła w Sokolnikach (1908), Św. Józef z Dzieciątkiem do kościoła w Zimnej wodzie (1912), Św. Stanisław Kostka dla kościoła Św. Elżbiety we Lwowie (1912), Matka Boska Nieustającej Pomocy oraz Bł. Jakub Strepa do ołtarza w kaplicy Matki Boskiej w kościele w Wicyniu (wykonanego w latach 1921-1922) .

Wiśniewski B., malarz

Wspólnie z S. Rudzińskim wykonał w r. 1909 wykonał dekoracje malarską katedry w Pińsku.

Wiszenko Jarosław, malarz

Malarz z Mielnika. W l. 2006-2007 wykonał polichromię wnętrza cerkwi pw. Opieki Matki Boskiej w Choroszczy.

Wiszniewski (Wiśniewski) Kazimierz, budowniczy

Budowniczy z Brzeżan. Od r. 1897 przygotowywał kosztorys i projekty szczegółowe (na podst. własnych przerysów z planów nadesłanych przez Jana Sas-Zubrzyckiego) kościoła w Kozowej, ukończonego pod jego kierownictwem w r. 1902. W latach 1923-1925 remontował dzwonnicę i ukończył wieżę tegoż kościoła oraz usuwał zniszczenia wojenne. On lub Józef Wiszniewski wykonał sklepienia w kościele w Skalacie (1900; wg projektu Teodora Talowskiego). W r. 1936 wykonał projekt kościoła w Horodyszczu (nie wiadomo, o którą miejscowość chodzi, spośród kilku o tej nazwie (nie wiadomo, o którą miejscowość chodzi, spośród kilku o tej nazwie).

Wiszniewski Jan Fryderyk, budowniczy

Po r. 1862 prowadził remont kościoła misjonarzy w Wilnie, po kasacie klasztoru (1832) i zamknięciu koścoiła (1844).

Wiszniewski Józef, budowniczy

Budowniczy miejski w Brzeżanach. Autor projektu kaplicy przy zakładzie SS. Miłosierdzia w Nowosiółkach Zahalczyckich (1898-1900) i zapewne także bardzo do niej zbliżonej kaplicy w Poznance Hetmańskiej w parafii Grzymałów (1898-1899). Prowadził rozbudowę kościoła w Grzymałowie (1904-1905). On lub Kazimierz Wiszniewski wykonał sklepienia w kościele w Skalacie (1900; wg projektu Teodora Talowskiego).

Wiszniewski Stanisław (?), budowniczy

Zaprojektował kościół w Zabojkach.

Witan-Dubiejkowski Leon (1867/1869-1940), architekt

Architekt. W 1903 r. ukończył Petersburski Instytut Inżynieryjny. W 1909 r. został absolwentem Francuskiej Akademii Architektury. Pracował jako architekt w guberni mohylewskiej, a następnie przeniósł się do Warszawy (1910). W l. 1898-1899 wspólnie z architektem Daukszą wykonał remont kościoła dominikanów w Smolanach, remonty w kościołach w Druji, Dryświatach i Widze. W okresie międzywojennym był jednym z budowniczych klasztoru w Niepokalanowie. Zaprojektował też budynek szkoły w Budsławiu (ok. 1916). Pochowany na wileńskim Cmentarzu na Rossie

Witkiewicz Stanisław (1851-1915), malarz

W październiku 1906 został listownie poproszony o sporządzenie projektu kaplicy w Wólce Uhruskiej przez fundatorkę Antoninę Śterpińską. Kaplica powstała, ale nie wiadomo czy wg projektu Witkiewicza.

Witkowski Tadeusz (1904-1986), architekt

Studiował w Wyższej Szkole Przemysłowej w Krakowie na Wydziale Budownictwa. W r. 1926 powrócił do Lublina i rozpoczął pracę jako praktykant w Wydziale Budownictwa Zarządu miasta Lublina. Kontynuował naukę na Wydziale Architektury Politechnice Warszawskiej. Od 1929 r. rozpoczął wolną praktykę jako samodzielny architekt. W l. 1929-1937 gruntownie przebudował kościół parafialny w Jeziorzanach. W r. 1949 prowadził odbudowę kościoła w Kocku.

Witkowski z Inflant, architekt

Architekt z Inflant. W l. 1810-20 wzniósł klasycystyczny dla Aleksandra Rudnickiego.

Witte Jan de (1706-1785), architekt

Architekt, generał lejtnant, komendant twierdzy w Kamieńcu Podolskim. Autor projektu kościoła Bożego Ciała we Lwowie (1744, ostatnia wypłata 1748). Przypisuje się mu projekt elewacji pd. kruchty przy prezbiterium kościoła Dominikanów w Tarnopolu. Zbigniew Hornung uznał go za autora projektu korpusu kościoła Św. Marii Magdaleny, nie popierając tej hipotezy żadnymi dowodami.

Wittwerck Absalom, ludwisarz

Ludwisarz gdański. W r. 1693 wykonał dzwon znajdujący się w kościele parafialnym (d. pijarów) w Złoczowie (pierwotnie w dawnej farze) (1693).

Wittwerck Johann Gottfried (1711-1783), ludwisarz

Ludwisarz gdański. W r. 1744 odlał dzwon do kościoła pw. Św. trójcy w Turośni Kościelnej.

Witwer Hartmann (1774-1827), rzeźbiarz

Rzeźbiarz lwowski pochodzenia austriackiego. Autor nagrobków kasztelanowej wiślickiej Katarzyny z Ossolińskich Jabłonowskiej (1806) w katedrze łacińskiej we Lwowie i Antoniny z Pawszów Raciborowskiej w kościele Karmelitów Bosych (potem Misjonarzy) w Milatynie Nowym (po 1808).

Wiwulski Antoni (1877-1919), architekt i rzeźbiarz

Architekt i rzeźbiarz. Był pierwszym architektem i rzeźbiarzem pochodzącym z Litwy, który na przełomie XIX i XX wieku ukończył Wyższą Szkołę Techniczną w Wiedniu (Wydział Architektury, 1901) oraz Państwową Wyższą Szkołę Sztuk Pięknych w Paryżu. Twórca m.in. pomnika Grunwaldzkiego w Krakowie (1910) i pomnika Trzech Krzyży w Wilnie (1916). Pochowany na wileńskiej Rossie.

Własow, architekt

Od r. 1866 prowadził przebudowę kościoła parafialnego w Werejkach (Kuźmiczach) na potrzeby cerkwi prawosławnej.

Wnęk, budowniczy

W r. 1933 wzniósł kaplicę publiczną w Ilniku na podstawie projektu przygotowanego w Urzędzie Konserwatorskim we Lwowie.

Wogt Jan SJ (1744-po 1820), ślusarz zakonny

Zakonnik, jezuita, ślusarz. Do zakonu wstąpił w r. 1770, po nowicjacie pracował w Łomży (1772-1773), później był kierownikiem pracowni ślusarskiej w Połocku (1783-1806), w Dyneburgu (1806-1810) i znowu w Połocku (1810-1820). Jego dalsze losy nie są znane.

Wohlzogen Ludwig von, budowniczy

Budowniczy lwowski. Wspólnie z Nicola Silvestrim prowadził budowę pałacu w Podhorcach w l. 1635-1637.

Wojciechowski Konstanty (1841-1910), architekt

Absolwent Szkoły Głównej w Warszawie, budowniczy diecezji kujawsko-kaliskiej. Był współzałożycielem Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości, członkiem Towarzystwa Naukowego Warszawskiego i budowniczym w Towarzystwie Kredytowym Miejskim. Specjalizował się w architekturze sakralnej. Zaprojektował kościoły w: Starych Wasiliszkach (1897-1905), Równem (od 1899). Przebudował kościół parafialny w Połoneczce (1899).

Wojciechowski Tadeusz (1902-1982), malarz i architekt

Członek lwowskiej grupy „artes”. W r. 1928, wraz z Jerzym Janischem i Władysławem Lisikiewiczem, brał udział w odnowieniu malowideł ściennych w kościele Jezuitów we Lwowie. Autor akwarelowego projektu dekoracji malarskiej wnętrza kościoła parafialnego w Złoczowie, wystawionego w r. 1930, W r. 1938, przy udziale Tadeusza Lazieja (?), wykonał malowidła ścienne w prezbiterium kościoła w Żydaczowie: Wniebowzięcie Matki Boskiej, Pieta pod krzyżem z aniołami i dwiema świętymi niewiastami oraz Wjazd Jana III do Żydaczowa w r. 1676.

Wojciech z Leżajska, malarz

Malarz cerkiewny. Na początku w. XVII wykonał dekoracje malarską cerkwi pw. śś. Kosmy i Damiana w Starym Siole.

Wojciech z Przemyśla, murarz

Murator przemyski. W r. 1613 objął kierownictwo przebudowy kościoła Dominikanów w Mościskach, wznosząc 2 kaplice przy nawie; w r. 1615 przystąpił do gruntownej przebudowy prezbiterium, ukończonej w r. 1617.

Wójcik Michał, malarz

Malarz, współwłaściciel firmy „Juliusz Komperda i Michał Wójcik” w Przemyślu. W r. 1932 wraz ze wspólnikiem Juliuszem Komperdą wymalował i pozłocił ołtarze i ambonę, a następnie wykonał dekorację malarską i odnowił prospekt organowy, chrzcielnicę oraz stacje Drogi Krzyżowej w kościele w Niżankowicach.

Wojnicki Henryk (1832-1915), inżynier

Inżynier z Petersburga. W r. 1878 zaprojektował dwór w Dubnikach dla Bronisława Mineyki.

Wojtanowski, malarz

Współpracownik Stanisława Stroińskiego przy pracy nad dekoracją kościoła Bernardynów w Leżajsku (1750). W r. 1757 zawarł kontrakt na wymalowanie 4 iluzjonistycznych (?) ołtarzy w kościele parafialnym w Mariampolu, polecił także do prac w tym kościele rzeźbiarza Tomasza; w 1774 wykonał polichromię kościoła Franciszkanów w Przemyślu.

Wójtowicz Edward, architekt

Absolwent Wydziału Architektonicznego Politechniki Lwowskiej (1930/31).Członek Związku Architektów Województwa Krakowskiego (do r. 1934). W r. 1938 zaprojektował kościół parafialny w Małyńsku.

Wojtowicz Jan (notowany od r. 1896), stolarz i rzeźbiarz

Właściciel warsztatu działającego w Świrzu, a następnie w Przemyślanach. Notowany od r. 1896 do końca okresu międzywojennego. Autor licznych snycersko-stolarskich elementów wyposażenia kościołów w archidiecezji lwowskiej, w większości wykonywanych wg własnych projektów (duży zbiór rysunków projektowych Wojtowicza zachował się w zbiorach jego potomków w Krakowie). Stosował równolegle motywy neoromańskie, neogotyckie, nowożytne, a sporadycznie modernistyczne. Skala zamówień, często realizowanych równocześnie w różnych obiektach dowodzi, że musiał dysponować licznymi współpracownikami o wysokich kompetencjach. Do kościoła w Chodorowie wykonał ołtarz gł. (1902). W kościele Bernardynów w Brzeżanach odnowił ołtarz gł. i ołtarze boczne (1905-1906; w rozliczeniu miał otrzymać m.in. 2 stare ołtarze), wykonał konfesjonały oraz ramy dla 2 wizerunków fundatorów klasztoru (1906); w kościele parafialnym tamże odnowił ołtarz gł.i ambonę (1938). W kościele w Starym Siole przebudował ołtarz gł. (m.in. nowe cyborium i antependium), odnowił ambonę, oraz wykonał 2 ołtarze boczne klęczniki, fotel dla celebransa i Boży Grób (1906). Do kościoła w Przemyślanach wykonał ławki, ławy kolatorskie, komodę na ornaty (1907), modernistyczny ołtarz Madei Boskiej Częstochowskiej odznaczony na Wojewódzkiej Wystawie Regionalnej w Tarnopolu (ofiarowany w r. 1931) oraz 4 konfesjonały (1934), a ponadto odnowił ołtarz gł. i 2 ołtarze boczne (1930). Do kościoła w Żurowie wykonał ambonę (1906) i ołtarze boczne (1908-1910), do kościoła Św. Elżbiety we Lwowie - 8 konfesjonałów (pocz. lat dwudziestych) oraz projekt 15-świecowego świecznika, do kościoła w Wicyniu - ołtarz gł. (1921 lub 1922; odnowiony w r. 1932 do kaplicy Matki Boskiej) oraz drugi ołtarz gł. (1931; projekt zapewne wg szkicu Wawrzyńca Dayczaka), do kościoła w Magdalówce - ołtarz gł., ambonę i balustradę komunijną (1926), do kościoła w Janowie Trembowelskim - projekt ambony (1926; zapewne została zrealizowana), do kościoła w miejscowości Zazule-Kozaki - ołtarz gł. (projekt 1926; realizacja zapewne niedługo później), do kościoła w Podkamieniu k. Rohatyna - ołtarz Najśw. Serca Jezusa (ok. 1927) i ołtarz gł. (1927-1928), do kościoła w Trościańcu Wielkim- ambonę (1927), do kościoła w Czemelicy - projekty nowego ołtarza gł. i ambony (1927; najpewniej niezrealizowane), do kościoła w Tamawicy Polnej - ołtarz boczny (1927), ołtarz gł. (ok. 1927) i zapewne także drugi boczny (ok. 1927), do kościoła parafialnego - w Kamionce Strumiłłowej ołtarz gł. (1928; wg projektu Antoniego Rarogiewicza), ambonę (wg własnego projektu), balustradę chóru muzycznego i balaski przed ołtarzem gł. (przed 1930) oraz projekt ołtarza bocznego (zapewne niezrealizowany), do kościoła w Sokołowie - 3 ołtarze (1927-1928) i ambonę (1929) do kościoła w Bitkowie - ołtarz, ambonę, drzwi do zakrystii i skarbca oraz ławki (ok. 1927-1929; projekt ambony wykorzystano także w Milnie i Zadwórzu), do kościoła w Kałuszu - ołtarz gł. (1927-1928), do kościoła w Szybalinie - ołtarz gł. (1928), do kościoła w Kuropatnikach - ołtarz gł. (1928-1929), do kościoła w Pieniakach - ołtarze boczne, ambonę i konfesjonały (1928?), do kaplicy w Pniatynie - ołtarz (1929?). Do kościoła w Wyżnianach wykonał drzwi (1927-1929) i ołtarz gł. (1930; wg projektu Bronisława Wiktora) odnowił ambonę (1932) i ołtarze boczne, z wykonaniem nowych mens i antependiów (1936). Do kościoła w Obroszynie wykonał 3 ołtarze (1930), do kościoła Kapucynów na Zamarstynowie we Lwowie - ołtarz gł. (1931-1932; wg projektu Zygmunta Gawlika), ambonę oraz umeblowanie zakrystii (1932-1933), do kościoła w Rychcicach - prawdopodobnie 3 ołtarze (zamówienie projektu ołtarza św. Teresy 1932), do kościoła Kapucynów w Drohobyczu - ambonę, 2 konfesjonały, boazerię w prezbiterium i balaski (1935-1936) oraz ołtarz gł. (1938-1939). W kościele w Wołkowie k. Przemyślan odnowił ołtarz gł.i wykonał neobarokową ambonę (1935 lub 1936). Do kościoła Matki Boskiej Ostrobramskiej we Lwowie wykonał konfesjonały (1936; wg projektu Wawrzyńca Dayczaka), do kościoła w Milnie - ambonę (1936; projekt wykorzystany również w Bitkowie i Zadwórzu), do kościoła w Zadwórzu -ambonę, a być może także inne elementy wyposażenia wnętrza, określone w inwentarzu z r. 1938 jako „gotyckie”, oraz zachowane drzwi wejścia gł, do kaplicy seminaryjnej w d. klasztorze Karmelitanek Bosych we Lwowie - ołtarz, do kościoła parafialnego w Tarnopolu - konfesjonały oraz projekt ołtarza gł. (niezrealizowany). Przypisuje mu się ołtarz gł. w kościele w Świrzu i ołtarze w kościele w Dunajowie (ok. 1912). Niesłusznie przypisano mu ołtarz gł. w kościele św. Jana Chrzciciela we Lwowie, który jest dziełem Walentego Jakubiaka (1911). Realizował zamówienia z zagranicy (St. Louis, USA).

Wójtowicz Piotr (1862-1938) rzeźbiarz

Rzeźbiarz lwowski. Autor posągu papieża Leona XIII, umieszczonego w r. 1903 w kościele Bernardynek we Lwowie. Do kościoła Św. Elżbiety wykonał: grupę Ukrzyżowanie na fasadzie (1908-1911), projekty (we współpracy z Antonim Maźewskim) ołtarzy św. Józefa (1913, model gipsowy 1916, ustawienie w kościele 1917) i Matki Boskiej (1913) oraz model gipsowy ołtarza gł. (1918; niezrealizowany). Do kościoła Bożego Ciała wykonał: 6 medalionów do predelli ołtarzy bocznych oraz płaskorzeźbę ołtarzową Najśw. Serce Jezusa do kaplicy Imienia Jezus (zlecenie 25 X 1912; wg niepotwierdzonych informacji w pracach tych mógł brać udział br. Damian Stankiewicz). 20 XII 1913 zobowiązał się do wykonania płaskorzeźby do tabernakulum (zapewne do ołtarza gł.), z terminem wykonania do 20 I 1914 oraz 6 popiersi świętych dominikańskich na zwieńczenia konfesjonałów (gliniane modele powstały do 24 IV 1914; realizacja, z udziałem br. Damiana Stankiewicza w latach 1914-1915, przerwana przez I wojnę światową, została dokończona przez Czesława Stopę w latach 1918-1921). Wykonał również modele rzeźby Św. Wincenty Ferreriusz do zwieńczenia baldachimu oraz płaskorzeźby Chrystus Siewca na kosz ambony. 271 1923 rada konwentu dominikanów zleciła mu wykonanie pła- skorzeźby Św. Maria Magdalena do retabulum w niszy z tyłu ołtarza gł., 3 XII 1925 figury Św. Tomasza z Akwinu, a 7 I 1926 projekt kropielnicy do wejścia gł. Do kościoła Oczyszczenia Najśw. Panny Marii wykonał 2 ołtarze boczne (1916 i 1925; repliki retabulów z kościoła Św. Elżbiety). 3 II 1926 komisja oceniła model pomnika abpa Józefa Bilczewskiego jego autorstwa, przeznaczony do katedry łacińskiej we Lwowie (pomnik odsłonięto w kaplicy Chrystusa Ukrzyżowanego 20 III 1928). Wykonał modele do rzeźb Św. Józef i Sw. Jan Ewangelista na fasadę kościoła parafialnego w Tarnopolu oraz medalion portretowy do epitafium Oswalda Balzera, umieszczonego 3 X 1935 w kościele Bernardynów we Lwowie.

Wolański Franciszek, snycerz, stolarz

Snycerz lwowski, wraz ze stolarzem Józefem Boczarskim wykonał w r. 1781 dwa ołtarze i ambonę wykonane do kościoła Dominikanek w Bełzie.

Wolf, kamieniarz

Kamieniarz z Holszan.

Wolski Sebastian OFMRef. (ok. 1703-1773), snycerz i stolarz

Stolarz i snycerz zakonny. Do zakonu wstąpił w Stopnicy w r. 1726. Przed r. 1739 wraz z innymi snycerzami zakonnymi wykonał ołtarze do kościoła w Rawie Ruskiej.

Wołodźka Franciszek, architekt

Architekt na usługach Radziwiłłów. W l. 1754-1757 na podstawie jego projektu wzniesiono w Albie pod Nieświeżem pałac w typie włoskiej willi.

Wołoszyński Jan, malarz

Wspólnie Żołnirem (Żołnirą) wykonał w r. 1937 malowidła figuralne w cerkwi w Leszczowatem.

Woszczyński Józef, rzeźbiarz i sztukator

Wraz z m.in. Janem Hedelem, Michaelem Schickiem SJ, Jakobem Grimmem SJ wykonał w poł. XVIII wieku zespół 23 murowanych ołtarzy i wieloplanowy ołtarze główny w kościele pw. śś. Jana Chrzciciela i Jana Ewangelisty w Wilnie.

Woźniewski Walerian, stolarz

Właściciel zakładu stolarskiego w Wilnie. przypisuje mu się ołtarz główny wykonany w r. 1931 do kościoła w Jałówce.

Wróbel Tadeusz (1886-1974), architekt

Niesłusznie uznany za autora przebudowy kościoła Św. Mikołaja we Lwowie (1923). W kolejnej publikacji autorka ta wycofała się z tej atrybucji, prawidłowo łącząc projekt przebudowy z Bronisławem Wiktorem.

Wroński, malarz

Malarz z Przemyślan. Wykonał, wraz z Mieczysławem Iwanickim ze Lwowa, polichromię kościoła w Przemyślanach wg projektu Karola Polityńskiego (1930). Zbliżone malowidła znajdują się w kościele w miejscowości Zazule-Kozaki.

Wtórzecki Marian Teodor (1800-??), architekt

Na pocz. lat dwudziestych w. XX był kierownikiem Powiatowego Biura Odbudowy w Czortkowie. Autor projektów kościoła filialnego w Białym Potoku (1927?), kaplicy publicznej w Rydodubach (budowa 1923-1931) i kościoła parafialnego w Trembowli (ok. 1923; poprawiony lub raczej wykonany na nowo przez Adolfa Szyszko-Bohusza), projektów odbudowy kościołów w Połowcach i Łozowej k. Tarnopola, oraz projektu hali targowej w Czortkowie.

Wuchowicz Dominik, architekt

Architekt, zamieszkały przy ul. Zyblikiewicza 17 we Lwowie. W l. 1934-1936 na podstawie jego projektu zbudowano kościół parafialny w Potyliczu.

Würtzner Abraham, architekt

Architekt i obywatel wileński. Wybudował trzy ołtarze w kaplicy Bożego Ciała w kościele św. Jana w Wilnie w l. 1737-1752. Przypisuje mu się rozbudowę kościoła Karmelitów w Głębokiem (poł. w. XVIII) i budowę kościoła Pijarów w Łużkach (1742-1756).

Wyczyński Kazimierz (1876-1923), architekt

Architekt. W latach 1915-1929 wg jego projektu, pod nadzorem konserwatora Tadeusza Szydłowskiego odbudowano kościół w Felsztynie.

Wygrzywalski Feliks (1875-1944), malarz

W r. 1913 zaprojektował witraż Ofiarowanie Najśw. Marii Panny do transeptu kościoła parafialnego w Tarnopolu.

Wyrozumski J., kamieniarz

Kamieniarz z Trembowli.

Wysłobocki Julian, budowniczy

Prowadził budowę cerkwi w Niesłuchowie (ukończona 1896), według projektów Wasyla Nahirnego.

Zabłocki Feliks, malarz

Malarz z Krystynopola. W r. 1886 wykonał malowidła cerkwi pw. Św. Dymitra w Waniowie. Namalował obraz "Św. Anny"na zasuwę ołtarza do kościoła parafialnego w Rzyczkach (ok. 1890). W r. 1890 wykonał dekoracje malarską tamtejszej cerkwi.

Zachariewicz Alfred (1871-1937), architekt

Architekt, przedsiębiorca budowlany, syn Juliana. Po ukończeniu studiów we Lwowie udał się na politechnikę do Wiednia, gdzie pracował przy restauracji katedry św. Szczepana. W l. 1858–1871 był inżynierem kolejowym w dyrekcji generalnej w Wiedniu, od r. 1860 na kolei żelaznej Karola Ludwika, po czym został profesorem architektury Akademii Technicznej we Lwowie. W r. 1905 zaprojektował kratę żelazną zamykającą kaplicę Matki Boskiej Pocieszenia przy kościele Jezuitów we Lwowie, wykonaną przez ślusarza Jana Daschka. W latach 1908-1910 firma budowlana Zachariewicza i Józefa Sosnowskiego, pod nadzorem konserwatorskim Aleksandra Czołowskiego, prowadziła prace konserwatorskie i dekoracyjne w kościele Bożego Ciała we Lwowie, obejmujące m.in. wymianę więźby kopuły i pokrycie jej nową miedzianą blachą, rozbiórkę latami i wykonanie nowej na żelaznym szkielecie, usunięcie szkód na ścianach, gzymsach i balustradach we wnętrzu, wykonanie przejścia z chóru zakonnego do kaplicy Bł. Imeldy (spowiednicy) oraz retabulów ołtarzy bocznych w kaplicach Imienia Jezus i Najśw. Serca Jezusa. W latach 1930-1934 firma budowlana Zachariewicza Karola Olgierda Jurasza zbudowała kościół filialny w Borysławiu-Mraźnicy, zaprojektowany przez Jana Semkowicza.

Zachariewicz Julian (1837-1898), architekt

Architekt, prof. Politechniki Lwowskiej, ojciec Alfreda. Autor projektów kościoła Najśw. Serca Jezusa we Lwowie (wraz z ołtarzem gł.) i klasztoru SS. Franciszkanek Najśw. Sakramentu (1877-1889) oraz kościoła w Bucniowie( 1887-1888). Przypisuje się mu projekt kaplicy Cieleckich w Byczkowcach (ok. 1886). Wykonywał liczne projekty konserwacji (w rzeczywistości przebudów i uzupełnień) zabytkowych kościołów lwowskich: Św. Jana Chrzciciela (1887), Matki Boskiej Śnieżnej (1888-1892; w tym projekt malowideł wykonanych w latach 1892-1893 przez Edwarda Lepszego), Św. Marii Magdaleny (1889-1890; remont wież z dodaniem neobarokowych hełmów) i Bożego Ciała (1887,1890-1891; niezrealizowane). Przypisuje się mu projekt przebudowy kościoła parafialnego w Stryju. Pod koniec lat siedemdziesiątych w. XIX, wraz z Henrykiem Rodakowskim, kierował pracami renowacyjnymi w kościele Jezuitów we Lwowie. Projektował też elementy małej architektury i wyposażenia kościołów: ołtarz gł. i boczne (1895), empora organowa, konfesjonały i ławki (1898) w kościele Karmelitanek Bosych przy ul. Krzyżowej we Lwowie, a także (wraz z Leonardem Marconim) epitafium poetki Marii Bartusówny, odsłonięte w kościele Bożego Ciała we Lwowie (1888).

Zachnowicz Krzysztof (1680? -1718), malarz

Malarz ormiańskiego pochodzenia czynny we Lwowie w 2 poł. w. XVII. Był właścicielem kamienicy przy ul. Ormianskiej 25 we Lwowie.

Zaczeniuk Józef (1885 - 1944 Warszawa), inżynier mechanik

W latach 1912-1922 zatrudniony był w Rosji we dworze carskim, w przemyśle maszynowym i tekstylnym, a po powrocie do kraju pracował w przemyśle ceramicznym i budowlanym w Białymstoku, gdzie był współwłaścicielem następujących firm: Zakładów Ceramicznych „Markowszczyzna", Cegielni parowej Braci Zaczeniuk, Cegielni i Miasta-Ogrodu „Nowy Białystok" i Biura Budowlanego Zrzeszonych Cegielni Białostockich „Mur", wznoszącego obiekty związane z obronnością kraju (m.in. Wytwórnia Prochu w Pionkach) i Centralnego Okręgu Przemysłowego (Huta Stalowa Wola). Był znanym w Białymstoku przedsiębiorcą, filantropem i działaczem społecznym. Właściciel majątku i cegielni w Księżynie. Prowadził przedsiębiorstwo budowlane w Białymstoku. W l. 1922-1923 zaprojektował i zbudował własny dwór w Księżynie. W r. 1927 na podstawie jego projektu wzniesiono plebanię w Niewodnicy Kościelnej. Jego przybranym synem był Witold Stefan Zaczeniuk (1918-1999) artysta malarz, rysownik i plastyk, urodzony w Petersburgu w rodzinie arystokratycznej, prześladowanej przez władze radzieckie.

Zagaczewski W., malarz

Autor obrazów w ikonostasie cerkwi pw. Michała Archanioła w Kozłowie (w. XIX).

Zagórski Albin (1846-1910), architekt

Dla zgromadzenia ks. zmartwychwstańców we Lwowie zaprojektował: budynek Internatu Ruskiego (1881-1882, rozbudowa 1886), nowe skrzydło klasztoru wzdłuż ul. Piekarskiej (1886, rozbudowa 1892-1897) oraz kościół (1888). Kierował pracami remontowymi kościoła Bernardynów w Gwoźdźcu (1889-1896). W latach 1890-1891 odnotowano jego pobyt w Kochawinie i wypłaty z kasy kościelnej; zaprojektował nową kaplicę w Kochawinie (1901), mógł być autorem projektu rozbudowy prezbiterium tamtejszego kościoła z lat 1900-1902. W 1. poł. lat dziewięćdziesiątych w. XIX prowadził prace remontowe przy dachach kościoła Bernardynów we Lwowie. Wykonał projekt powiększenia zakrystii kościoła w Brzozdowcach (przed 1903) i niezrealizowane projekty daleko idącej przebudowy tegoż kościoła

Zaharski (Zacharski) Leonard, malarz

Brat Wojciecha. Wykonywał prace pozłotnicze i malarskie w katedrze łacińskiej (1859), kolegiacie w Żółkwi (1862-1867), kościele Św. Zofii we Lwowie (1878). W większości przemalował malowidła ścienne w kościele Św. Michała Archanioła we Lwowie (1869-1870). Wspólnie z bratem Wojciechem pomalował kościół Kapucynów w Kutkorzu oraz refektarz (1882). Zapewne tożsamy z nieznanym z imienia Zaharskim, autorem dekoracji kaplicy Najśw. Serc Jezusa i Marii przy klasztorze SS. Najśw. Serca Jezusa we Lwowie (1860- 1864) oraz kaplicy zakładu SS. Miłosierdzia w Nowosiółkach Zahalczyckich (1878).

Zaharski Antoni, malarz

W r. 1754 zawarł kontrakt na wymalowanie kościoła parafialnego w Mariampolu.

Zaharski Wojciech, malarz

Brat Leonarda. Wspólnie z bratem Leonardem pomalował kościół Kapucynów w Kutkorzu oraz refektarz (1882).

Zahorska Natalia G., architekt

W r. 1998 opracowała projekt nowego kościoła w Wołkowysku.

Zakład Św. Łukasza w Warszawie, pracownia malarska

W r. 1867 Maria Magdalena Łubieńska (1833-1920) założyła w Warszawie Szkołę Rysunku i Malarstwa dla kobiet. Kierownikiem szkoły był Juliusz Kossak, nauczycielami Wojciech Gerson, Franciszek Kostrzewski, Stanisław Witkiewicz, Szymon Buchbinder, Edward Bonifacy Pawłowicz. Ostatni z wymienionych miał też być współorganizatorem szkoły. W połowie r. 1881 "Malarnia" przybrała nazwę "Zakładu Świętego Łukasza". W firmie funkcjonowały cztery wydziały: „1. Malowanie olejno obrazów kościelnych, antepediów, feretronów, portretów i wszelkich kopii obrazów, 2. Ornamentacya wyrobów przemysłowych [...], 3. Malowanie na porcelanie [...], 4. Malowanie na szkle w ogniu wypalanem okien do kościołów i prywatnych mieszkań”. Ok. 1905 Zakład wykonał Witraże malowane na szkle do kościoła parafialnego pw. ŚŚ. Piotra i Pawła w Starych Wasiliszkach.

Zakrzewski Jan (1829-1909), architekt

Architekt z Tarnopola. W r. 1845 ukończył budownictwo na Uniwersytecie we Lwowie, w r. 1857 uzyskał uprawnienia budowlane. Autor projektów (w niektórych przypadkach także kierownik budowy): cerkwi w Roznoszyńcach k. Zbaraża (1858), kaplicy cmentarnej w Tarnopolu (1861-1865), kaplicy w Horodyszczu k. Załoziec (1862-1863), kościoła w Hałuszczyńcach (ukończony w r. 1868) oraz koszar w Trembowli (1883). Przypisuje się mu projekt kościoła w Loszniowie (1870-1873). Nadzorował budowę konwiktu i kolegium Jezuitów w Chyrowie, modyfikując pierwotny projekt Antoniego Łuszczkiewicza (po r. 1886). W r. 1897 sporządził wycenę zabudowań klasztoru i konwiktu w Tarnopolu, był głównym wykonawcą kościoła Jezuitów w Tarnopolu.

Zakrzewski Józef, architekt

Architekt z Trembowli, ojciec Zygmunta. Autor projektu kaplicy w Hajworonce, w parafii Wiśniowczyk (zaaprobowanego przez Urząd Wojewódzki w Tarnopolu w r. 1930). Przeprowadził, wg wskazówek Teodora Talowskiego, remont murów i baszt klasztoru Karmelitów w Trembowli (1907-1910), wykonał pomiar kościoła w Kociubińcach (1925), wraz z synem nadzorował budowę nowego kościoła parafialnego w Trembowli (1924-1928).

Zaleski Baltazar, architekt

Architekt ze Skałatu. Kierował rozbudową kościoła w Grzymałowie (1904-1905), odbudował kościół w Magdalówce (1924-1925). Autor nowoczesnego Domu Żołnierza w Skalacie.

Zanobi de Gianottis Bernardino (ok. 1500-1541), architekt i rzeźbiarz

Włoski architekt i rzeźbiarz. o Polski przybył w r. 1520 na dwór Zygmunta I Starego. Współpracował z Bartolommeo Berreccim przy budowie Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu. Jako architekt zaprojektował i zrealizował przebudowę w stylu renesansowym w l. 1531–1535 bazylikę katedralnej w Płocku, następne rozpoczął przebudowę katedry w Wilnie. W 1531 założył spółkę z dwoma innymi działającymi w Polsce artystami włoskimi – Giovannim Cinim ze Sieny i Filipem z Fiesole.

Zaor Jan, architek i budowniczy

Architek i budowniczy krakowski niemieckiego pochodzenia. Prowadził budowę kościoła pw. ŚŚ. Piotra i Pawła na Antokolu w Wilnie. ( 1667-1672). Po nim budowniczym został Giovanni Battista Frediani (po 1672).

Zapaśnik-Radzimiński, architekt

Ok. r. 1900 dostawił do pałacu Mańkowskich w Mojówce narożną wieżę stylizowaną na chińską pagodę.

Zaporożski Paweł, malarz

Malarz cerkiewny, czynny w Galicji. W l. 20 w. XX uzupełnił polichromię cerkwi w Bobrówce, wykonaną w r. 1898 przez Pawła Bogdańskiego.

Zaremba Henryk (1883-1954), architekt

Architekt i właściciel firmy budowlanej. Autor projektów: kościoła Matki Boskiej Nieustającej Pomocy na Lewandówce we Lwowie (1921), kaplicy w Krechowie (budowana od r. 1930, nieukończona), wieży kościoła w Rymanowie oraz ołtarzy bocznych i ławek do kościoła przy domu rekolekcyjnym Jezuitów przy ul. Ehmin-Borkowskich we Lwowie (1923).

Zassowski Stefan, inżynier

W latach 1936-1937 prowadził budowę kaplicy publicznej w Jazłowczyku w parafii Brody.

Zawadzki Stanisław h. Korzbok (1743- 1806), architekt

Architekt działający w Warszawie i na terenie Korony. W l 1782-93 wzniesiono wg jego projektu, pod nadzorem H. Szpilowskiego, koszary w Kamieńcu Podolskim.

Zaydakiewicz Łukasz (Saidakiewicz, Zaidakiewicz, Zahaidakiewicz) (notowany w latach 1721-1754), rzeźbiarz

Rzeźbiarz drohobycki. Znany z następujących prac stalle w kościele Karmelitów w Drohobyczu (1721; po kasacie klasztoru, w r. 1790 przeniesione do tamtejszego kościoła parafialnego), ołtarze Matki Boskiej Szkaplerznej (1728-1729), Najśw. Panny Pocieszenia (1734), śś. Marcina. Wawrzyńca i Barbary oraz ławki pod chórem w kościele parafialnym w Samborze (1746 i 1751), ołtarz Matki Boskiej Różańcowej w kościele w Strzałkow icach (1730) i ołtarz główny kościoła w Dolinie (1754). W r. 1731 podpisał kontrakt na wykonanie ołtarza do kościoła Jezuitów w Samborze. Ponadto pracował w Komamie, Monasterze Dereżyckim, Nowosielcach. Nowotańcu, Sanoku i Uhercach.

Zaydakiewicz Łukasz (Saidakiewicz, Zaidakiewicz, Zahaidakiewicz) (notowany w latach 1721-1754), rzeźbiarz

Zbicherska Irena, architekt

Opracowała wspólnie Jerzym Tryburskim projekt odbudowy Bejt Midraszu w Tykocinie, odbudowanego od podstaw w l. 1974-1976.

Zborowski Brunon (1888-1983), architekt, konserwator zabytków

Absolwent Politechniki Lwowskiej. Po r. 1920 został asystentem Oskara Sosnowskiego na Politechnice Lwowskiej. Pracował w Towarzystwie Opieki nad Zabytkami. Zaprojektował kościół parafialny w Wołkowysku, zbudowany w r. 1926.

Zdanowicz (Żdanowicz) Kazimierz, architekt

Architekt na usługach Radziwiłów w Nieświeżu. Prowadził na zlecenie Michała Kazimierza "Rybeńki" Radziwiłła odbudowę zamku w Nieświeżu. prowadził również prace przy modernizacji założenia pałacowo-ogrodowego w Albie.

Żebrowski Tomasz (1714-1758) SJ, architekt

W r. 1734 Wstąpił do zakonu jezuitów. W l. 1735-1738 studiował filozofię, a następnie (1740-1744) teologię na Uniwersytecie Wileńskim. Naukę kontynuował w Pradze (1750-1752). Wykładał matematykę i nauki ścisłe na Uniwersytecie Wileńskim ( 1752-1758). Zaprojektował i prowadził budowę obserwatorium astronomicznego Uniwersytetu Wileńskiego. W r. 1756 roku przeprowadził dokładny Wilna. Zaprojektował m.in. obecny kształt kopuł na kościele św. Kazimierza w Wilnie (1750-1755), kolegium jezuickie w Żodziszkach (1757-1770) oraz wykonał pierwszy projekt kościoła jezuitów w Iłłukszcie. Przypisuje mu się projekt pałacu Łopacińskich w Leonpolu (1750-1752, pałacu w Hanucie (ok. 1765).

Zeev Aleksander ben Icchak Katz, malarz

W r. 1745 pokrył wnętrze sali synagogi w Smotryczu.

Zehl Georg, snycerz

Snycerz czynny przy wykonywaniu wyposażenia w kościele Brygidek w Grodnie w r. 1642, wspólnie z innymi rzeźbiarzami Georgiem Zehlem, Johanem Hildebrandtem i organmistrzem Martenem Friese.

Żeleński Stanisław Gabriel (Krakowski Zakład Witraży i Mozaiki Szklanej Stanisław Gabriel Żeleński)

Zakład wykonał zespoły witraży dla kościołów parafialnych w Tarnopolu (1908, 1913-1914 (?), 1924-1925 i 1928-ok. 1935; proj. Stefan Matejko, Kazimierz Sichulski, Feliks Wygrzywalski (monterzy: Stanisław Broczkowski, Karol Paczka, Józef Karasiński, Bober i Żychowski), Kamionce Strumiłłowej (1913, 1921 - częściowo rekonstrukcja witraży zniszczonych w r. 1915, 1932, 1939 - witraż niezamontowany) i Św. Elżbiety we Lwowie (1933; w kaplicy Św. Huberta - 1927; w kaplicy Najśw. Serca Jezusa -1937) oraz w kaplicy w Pniatynie (1928; 5 witraży). Ponadto witraże w kościele w Tłumaczu (1920-1921), w kaplicy Najśw. Serc Jezusa i Marii przy klasztorze SS. Najśw. Serca Jezusa we Lwowie (1925), w kościołach w Starym Siole (1923-1924; wg projektu Kazimierza Sichulskiego, zamontowany przez pracownika zakładu J. Karasińskiego), Zmartwychwstańców we Lwowie (1933) i w Kalinowie (1937-1938). Zakład wykonał także mozaikowe dekoracje ścian prezbiterium (wg projektu Stefana Matejki), a także ołtarza gł. i ołtarza św. Kazimierza w kaplicy Zakładu Wychowawczego Jezuitów w Chyrowie (1906), bliżej niesprecyzowane oszklenia w kościele Bożego Ciała we Lwowie (1909) oraz przeszklenie piramidy wieńczącej baldachim nad ołtarzem gł. (1933) i żyrandoli (1937) w kościele Św. Elżbiety.

Zeler K., malarz

Wykonał obray do ołtarza w cerkwi w Lipniku (2 poł. w. XIX).

Żelezny, inżynier

W r. 1866 przeprowadził remont kościoła w Horodence.

Zell Paweł, organmistrz

Wykonał prospekt i organy do kościoła w Żyrmunach.

Zeman, architekt

Architekt przemyski. W latach 1778-1780 „przestawił” drewnianą konstrukcję kościoła w Czyszkach.

Zenon z Przemyśla, cieśla

W. l. 1778-80 gruntownie odnowił drewnianą konstrukcję kościoła parafialnego w Czyszkach.